Bilindiği üzere 26.04.2022 tarihli ve 31821 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 7405 sayılı “Spor Kulüpleri ve Spor Federasyonları Kanunu” ile “Spor Kulübü” adıyla yeni bir tüzel kişilik türü oluşturulmuştur. 7405 sayılı Kanun öncesinde spor alanında faaliyet gösteren DERNEK‘ler olan spor kulüpleri artık “Spor Kulübü” tüzel kişiliğine sahip olarak kurulmakta ve faaliyet göstermektedir. Yeni oluşan spor kulübü tüzel kişiliği ile birlikte yeni mevzuat düzenlemeleri yapılmış, 7405 sayılı “Spor Kulüpleri ve Spor Federasyonları Kanunu”na dayanılarak yönetmelikler düzenlenmiştir.
Bu yönetmeliklerden biri olan “Spor Kulüpleri Tarafından Tutulacak Defter ve Kayıtlar Hakkında Yönetmelik”te spor kulüplerinin gelir ve gider belgeleri sayılmıştır.
Yönetmeliğin 12. Maddesinde;
“Gelir ve gider belgeleri
MADDE 12– (1) Spor kulüplerinin gelirleri, alındı belgesi ile tahsil edilir. Spor kulübü gelirlerinin bankalar aracılığı ile tahsili halinde banka tarafından düzenlenen dekont veya hesap özeti gibi belgeler alındı belgesi yerine geçer.
(2) Spor kulübü giderleri ise fatura, perakende satış fişi, serbest meslek makbuzu gibi harcama belgeleri ile yapılır. Ancak 31/12/1960 tarihli ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 94 üncü maddesi kapsamında bulunan ödemeler için 213 sayılı Kanun hükümlerine göre gider pusulası düzenlenir. Bu kapsamda da bulunmayan ödemeler için Ek-4’te yer alan Gider Makbuzu veya banka dekontu gibi belgeler harcama belgesi olarak kullanılır.
(3) Spor kulüpleri tarafından kişi, kurum veya kuruluşlara yapılacak bedelsiz mal ve hizmet teslimleri Ek-5/A veya Ek-5/B’de yer alan Ayni Yardım Teslim Belgesi ile yapılır. Kişi, kurum veya kuruluşlar tarafından spor kulüplerine yapılacak bedelsiz mal ve hizmet teslimleri ise Ek-6’da yer alan Ayni Bağış Alındı Belgesi ile kabul edilir. …”
Hükmü yer almaktadır.
Spor Kulüplerinin kullanabileceği Gelir ve Gider belgelerine ilişkin değerlendirmemiz aşağıda yer almaktadır:
Alındı Belgesi: Spor kulüplerine yapılan bağışların tahsil edileceği belgedir. Spor kulübüne yapılan nakdi bağışlar (elden yapılan bağış ödemeleri), spor kulüplerinin yönetmeliğe uygun olarak bastıracakları “Alındı Belgesi” ile tahsil edilebilir. Şayet bağış spor kulübünün banka hesabına havale, eft, fast vb. yöntemler ile gönderilmişse banka tarafından düzenlenen dekont veya hesap özeti gibi belgeler alındı belgesi yerine geçtiğinden bu işlem için ayrıca alındı belgesi düzenlenmesine gerek yoktur.
Fatura, Perakende Satış Fişi, Serbest Meslek Makbuzu: Spor kulübünün tüzüğüne uygun olarak yaptığı mal ve hizmet alımları için yapılan ödemeler karşılığında satıcı tarafından düzenlenen Fatura, Perakende Satış Fişi, Serbest Meslek Makbuzu gider belgesi olarak kullanılabilir.
Gider Pusulası: Spor kulübünün mal veya hizmet alımlarında satıcı tarafından Fatura, Perakende Satış Fişi, Serbest Meslek Makbuzu düzenlenemiyorsa, satıcının bu belgeleri düzenleyebilme yetkisi yok ise, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun 94 üncü maddesi kapsamında bulunan ödemeler için 213 sayılı Kanun hükümlerine göre gider pusulası düzenlenir. Bu durumda spor kulübü ödeme yaparken satıcının gelir vergisine mahsuben tevkifat yapmaya mecburdur ve bu tevkifat gider pusulasında gösterilir. Spor kulübü tarafından gider pusulası düzenlenerek işleme ait bilgiler, detaylar, mal veya hizmetin bedeli, tevkifat oranı vb. zorunlu bilgiler gider pusulasında gösterilir. Düzenlenen gider pusulası spor kulübü için harcama belgesi yerine geçer.
Gider Makbuzu: Spor kulübünün; 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 94 üncü maddesi kapsamında bulunmayan ancak spor kulübünün tüzüğüne uygun olan nakdi ve elden ödemeleri için gider makbuzu düzenlenmesi gerekir. Bu ödemeler nelerdir? Sorusunu kısaca; “Karşı taraftan bir mal veya hizmet almadan, ELDEN yapılan NAKDİ ödemelerdir.” şeklinde cevaplayabiliriz. Örnek olarak; spor kulübünün yapacağı burs ödemeleri, nakdi yardım ödemeleri, sosyal sorumluluk faaliyetleri kapsamında spor kulübü, dernek vakıf vb. tüzelkişiliklere elden yapılacak nakdi destek ödemeleri için “Gider Makbuzu” düzenlenmelidir. Bu kapsamda yer alıp banka üzerinden yapılan ödemeler için gider makbuzu düzenlenmesine gerek yoktur. Banka dekontu gider makbuzu olarak kullanılabilir.
Ayni Yardım Teslim Belgesi: Spor kulüpleri tarafından kişi, kurum veya kuruluşlara yapılacak bedelsiz mal ve hizmet teslimleri için “Ayni Yardım Teslim Belgesi” düzenlenmelidir. Örnek olarak; Kulüp, sporu sevdirmek için dağıttığı spor malzemelerini bedelsiz olarak teslim ederken “Ayni Yardım Teslim Belgesi” düzenler ve bu belge spor kulübü tarafından muhasebeleştirilir. Teslim edilen malzemelerin iz bedeli veya rayiç bedeli ayni yardım teslim belgesinde parasal olarak ifade edilmelidir.
Ayni Bağış Alındı Belgesi: Kişi, kurum veya kuruluşlar tarafından spor kulüplerine yapılacak bedelsiz mal ve hizmet teslimleri için spor kulübü tarafından “Ayni Bağış Alındı Belgesi” düzenlenmelidir. Örnek olarak bir hayırseverin sporu sevdirmek, özendirmek amaçlı spor kulübüne spor malzemeleri bağışlaması diyebiliriz. Her ne kadar Yönetmelik ekinde yer alan belgede iz bedeli veya rayiç bedel için bir sütun bulunmasa da bu belge düzenlenirken teslim alınan malzemenin parasal değerinin iz bedeli veya rayiç bedel olarak gösterilmesi teslim alınan malzemelerin muhasebeleştirilmesi açısından gereklidir.
Eyyüp KAHRAMAN
Sivil Toplum Kuruluşları Uzmanı
⚠ WEB sayfamızdaki yazılarımız hukuki tavsiye niteliğinde değildir. İzinsiz kopyalanamaz ve kullanılamaz. Kaynak gösterilerek ve aktif link verilerek yayınlanabilir.
📞 0537 240 54 10 bilgi için whatsapp ve iletişim hattımızdan bizlere ulaşabilirsiniz.
STDH
Sivil Toplum Danışmanlık Hizmetleri
X & İnstagram Sosyal Medya Hesaplarımız @STKDanismanim
